ปัญหาที่พบเป็นลำดับแรกในกิจการค้าส่งของโคราชคือเอกสารฝั่งซื้อ ผู้ขายรายย่อยจำนวนมากไม่ได้จดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม บางรายออกเพียงใบเสร็จเขียนมือ ทำให้รายจ่ายที่จ่ายจริงกลายเป็นรายจ่ายที่พิสูจน์ผู้รับไม่ได้ในสายตาเจ้าหน้าที่ประเมิน ทางแก้ไม่ใช่การเลิกซื้อจากรายย่อย แต่เป็นการวางแบบฟอร์มรับซื้อที่มีชื่อ ที่อยู่ เลขบัตรประจำตัวผู้ขาย ปริมาณ ราคา และหลักฐานการจ่ายผ่านบัญชี
กลุ่มที่สองคือผู้รับเหมาก่อสร้างและงานราชการในพื้นที่ ซึ่งมีเงินประกันผลงานที่ถูกหักไว้ งานเพิ่มลดที่ตกลงกันหน้างาน และการรับรู้รายได้ตามขั้นความสำเร็จของงาน ถ้าไม่บันทึกงานเพิ่มลดเป็นเอกสารทุกครั้ง งบระหว่างปีจะแสดงกำไรสูงกว่าความจริง แล้วไปขาดทุนรวมทีเดียวในงวดสุดท้ายเมื่อส่งมอบงาน
กลุ่มที่สามคือเกษตรแปรรูปและโรงสี ซึ่งมีสินค้าคงเหลือที่ชั่งน้ำหนักได้แต่คุณภาพเปลี่ยนตามความชื้น การตีราคาสินค้าคงเหลือปลายงวดจึงต้องมีเกณฑ์เขียนไว้ และมีบันทึกการตรวจนับที่ลงนามโดยผู้ตรวจนับจริง มิฉะนั้นตัวเลขสินค้าคงเหลือจะกลายเป็นจุดที่ผู้สอบบัญชีตั้งข้อสังเกตทุกปี
ทำให้รายจ่ายจากผู้ขายรายย่อยใช้ได้ทางภาษี
เราออกแบบชุดเอกสารรับซื้อที่พนักงานหน้าร้านกรอกได้เร็วภายในไม่กี่นาที ประกอบด้วยใบรับซื้อที่มีรายละเอียดผู้ขายและสินค้า สำเนาบัตรประจำตัวเมื่อยอดถึงเกณฑ์ที่กำหนดภายใน และหลักฐานการโอนเงินเข้าบัญชีผู้ขาย เมื่อครบสามส่วนนี้ รายจ่ายจะพิสูจน์ตัวผู้รับได้ และกิจการก็เริ่มมีข้อมูลราคาซื้อย้อนหลังไปใช้ต่อรองรอบถัดไปด้วย
บัญชีงานก่อสร้างที่แสดงกำไรตรงงวด
เราแยกบัญชีตามสัญญางาน บันทึกงบประมาณต้นทุนตั้งต้น ต้นทุนที่เกิดจริงสะสม งานเพิ่มลดที่ได้รับอนุมัติ และเงินประกันผลงานที่ถูกหักไว้แต่ละงวด จากนั้นรับรู้รายได้ตามขั้นความสำเร็จโดยใช้ต้นทุนที่เกิดขึ้นเทียบกับต้นทุนที่ประมาณทั้งโครงการ วิธีนี้ทำให้เห็นตั้งแต่กลางโครงการว่างานไหนกำลังจะขาดทุน ซึ่งยังพอมีเวลาเจรจาปรับราคาต่อหน่วยหรือตัดงานบางส่วนออกจากขอบเขต
เก็บหนี้การค้าในเครือข่ายค้าส่งภาคอีสาน
การขายเชื่อให้ร้านค้าปลีกหลายอำเภอทำให้ยอดค้างกระจายเป็นจำนวนไม่มากต่อราย แต่รวมกันเป็นเงินก้อนใหญ่ วิธีที่ได้ผลคือจัดชั้นลูกหนี้ตามอายุหนี้และพฤติกรรมการจ่าย ส่งหนังสือทวงถามตามลำดับที่กำหนดไว้ และเลือกใช้ช่องทางศาลเฉพาะรายที่มีหลักฐานการรับสินค้าชัดเจนและยังมีทรัพย์สินให้บังคับคดีได้ เราจะบอกตรง ๆ ว่ารายไหนคุ้มค่าฟ้องและรายไหนควรตัดเป็นหนี้สูญตามหลักเกณฑ์ทางภาษี
สินค้าคงเหลือเกษตรที่ตรวจนับและตีราคาได้
เราเขียนนโยบายสินค้าคงเหลือให้ระบุหน่วยนับ วิธีคำนวณต้นทุน การปรับลดเมื่อคุณภาพลดลง และรอบการตรวจนับที่มีผู้สอบทานลงนาม พร้อมกำหนดวิธีบันทึกความสูญเสียตามธรรมชาติของสินค้าเกษตรแยกจากของเสียที่เกิดจากการจัดการ การแยกสองอย่างนี้ทำให้อธิบายส่วนต่างระหว่างบัญชีกับของจริงได้ด้วยเหตุผลที่ตรวจสอบย้อนหลังได้
