กฎหมาย / Compliance
ตารางเก็บเอกสารบริษัท: PDPA ภาษี และบัญชี

เขียนโดย
หุ้นส่วนผู้จัดการ
ทนายความอาวุโส สภาทนายความในพระบรมราชูปถัมภ์
ที่ปรึกษากฎหมายธุรกิจ ดูแลงานควบรวมกิจการ สัญญาการค้า และข้อพิพาทพาณิชย์ระหว่างประเทศให้ลูกค้าองค์กร
ตรวจทานโดย
หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)
ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี
ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2026-07-23 · แก้ไขล่าสุด 2026-10-07
ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทานไม่มีระยะเวลาเดียวที่ใช้ได้กับเอกสารบริษัททุกชนิด กำหนดการทำลายต้องเริ่มจากกฎหมายที่ใช้กับเอกสารนั้น แล้วตรวจวัตถุประสงค์ตาม PDPA อายุความ สัญญาที่ยังมีผล และการตรวจสอบหรือข้อพิพาทที่ค้างอยู่ บทความนี้ให้กรอบตัดสินใจที่นำไปสร้างตารางเก็บเอกสารได้ โดยไม่อ้างว่าครบทุกอุตสาหกรรม
หลักการ 3 ขั้น: statutory floor, business need, disposal trigger
ก่อนกำหนดว่าเอกสารใดจะเก็บกี่ปี ให้แยกเป็น 3 ขั้น — ขั้นแรกคือระยะเวลาขั้นต่ำตามกฎหมาย (statutory floor) เช่นบัญชีต้องเก็บ 5 ปีตาม พ.ร.บ. การบัญชี ขั้นที่สองคือความจำเป็นทางธุรกิจ (business need) เช่นสัญญาที่ยังใช้บังคับ และขั้นที่สามคือ trigger การทำลาย เช่นสิ้นสุดปีปฏิทินที่ต่อจากอายุขั้นต่ำ
ตารางอายุตามกฎหมายไทย 6 ฉบับหลัก
ตัวอย่างต่อไปนี้เป็นจุดเริ่มตรวจ ไม่ใช่คำสั่งให้ทำลายอัตโนมัติ ต้องยืนยันประเภทเอกสาร จุดเริ่มนับ ข้อยกเว้น และกฎเฉพาะอุตสาหกรรมจากกฎหมายฉบับปัจจุบันก่อนใช้
- •ใบกำกับภาษีและรายงาน VAT: ตรวจหน้าที่เก็บตามประมวลรัษฎากรและวันเริ่มนับของเอกสารแต่ละประเภท
- •บัญชีและเอกสารประกอบการลงบัญชี: โดยหลักเก็บไม่น้อยกว่า 5 ปีนับแต่วันปิดบัญชี และอาจถูกสั่งให้เก็บนานขึ้นตาม พ.ร.บ.การบัญชี
- •ข้อมูลลูกจ้าง: แยกระเบียนที่กฎหมายแรงงานกำหนดออกจากหลักฐานภาษี ประกันสังคม และข้อพิพาทแรงงาน
- •ข้อมูลการรู้จักลูกค้าตามกฎหมาย ปปง.: ใช้ระยะเวลาและจุดเริ่มนับตามหน้าที่ของผู้มีหน้าที่รายงานแต่ละประเภท
- •เวชระเบียนและข้อมูลสุขภาพ: ตรวจมาตรฐานวิชาชีพ กฎสถานพยาบาล และฐานกฎหมายของผู้ควบคุมข้อมูลนั้นโดยเฉพาะ
- •ข้อมูลส่วนบุคคลทั่วไป: 'เท่าที่จำเป็นเพื่อวัตถุประสงค์' (PDPA ม.37(3))
จุดที่คนพลาดที่สุด: อายุความ vs อายุเก็บ
อย่าใช้เลขอายุความ 10 ปีกับทุกสัญญา เพราะสิทธิเรียกร้องบางประเภทมีกำหนดเฉพาะและข้อเท็จจริงอาจทำให้อายุความเริ่มต่างวัน หากเอกสารเกี่ยวกับข้อพิพาท การตรวจภาษี หรือคำสั่งระงับทำลาย ให้พักการลบไว้ก่อนและบันทึกผู้อนุมัติการพักนั้น
Disposal trigger และหลักฐานการอนุมัติทำลาย
ระบบที่ตรวจสอบย้อนหลังได้ควรมีเจ้าของข้อมูล เหตุผลที่เก็บ จุดเริ่มนับ วันทบทวน ผู้อนุมัติ และวิธีทำลายที่เหมาะกับความเสี่ยง อย่าผูกมาตรฐานเครื่องทำลายหรือเทคนิคการลบแบบเดียวกับข้อมูลทุกชนิด และต้องตรวจสำเนาสำรองกับระบบของผู้รับประมวลผลก่อนปิดรายการ
สรุป
ตารางที่ดีไม่ใช่รายการตัวเลข แต่เป็นกระบวนการตั้งแต่จัดหมวดเอกสาร ตรวจฐานกฎหมาย ระบุเจ้าของ อนุมัติการพักทำลาย และบันทึกผล หากกฎเฉพาะธุรกิจไม่ชัด ควรให้ผู้เชี่ยวชาญตรวจฉบับใช้งานก่อนเริ่มลบข้อมูลจริง
ปรึกษาทีมเราฟรีคำถามที่พบบ่อย
เก็บ scan แทนต้นฉบับได้ไหม+
ขึ้นกับข้อกำหนดของเอกสารแต่ละประเภท เอกสารอิเล็กทรอนิกส์ต้องรักษาความครบถ้วนและเรียกดูภายหลังได้ แต่บางรายการยังต้องตรวจเงื่อนไขต้นฉบับจากหน่วยงานที่รับเอกสารก่อนทำลายกระดาษ
ลูกค้าเก่าที่ไม่ติดต่อ 3 ปี ต้องลบเลยไหม+
ไม่จำเป็น ถ้ายังมี business need เช่น warranty หรือข้อผูกพันตามสัญญา แต่ต้องมีเหตุผลบันทึกไว้ใน ROPA
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →