เจาะลึก / Cashflow
งบบอกว่ากำไร แต่เงินในบัญชีไม่พอจ่าย: ทำประมาณการเงินสดรายสัปดาห์

เขียนโดย
หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)
ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี
ดูแลงบการเงินของ SME และบริษัทที่มีผู้ถือหุ้นต่างชาติ ตั้งแต่ออกแบบผังบัญชีเดือนแรกจนถึงการรับรองงบปลายปีตาม TFRS for NPAEs
ตรวจทานโดย
หัวหน้าฝ่ายภาษี
ที่ปรึกษาภาษีอากรและผู้ตรวจสอบภาษี (TA)
ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2026-01-25
ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทานผู้ประกอบการ SME ไทยจำนวนมากเจอปัญหาเดียวกัน: งบกำไร แต่บัญชีธนาคารว่าง สาเหตุคือ working capital ผูกอยู่ใน AR + Inventory นานเกินไป บทความนี้สอน 13-week cashflow forecast ที่ใช้จริงในสำนักงาน + วิธีลด CCC โดยไม่ต้องพึ่งเงินกู้
1) Cash Conversion Cycle (CCC) — ตัวเลขที่ CFO ดูก่อนกำไร
CCC = DIO (Days Inventory) + DSO (Days Sales Outstanding) − DPO (Days Payable Outstanding)
ตัวอย่าง: DIO 60 + DSO 75 − DPO 45 = CCC 90 วัน หมายความว่าต้องมีเงินสำรองราว 25% ของยอดขายปี
เป้าหมายที่ดี: CCC < 45 วัน = สำรองราว 12% ก็เพียงพอ ปลดเงินสดส่วนต่างไปลงทุน
2) 13-Week Rolling Cashflow (ที่ธนาคารและ VC ต้องดู)
แจกแจงสัปดาห์ต่อสัปดาห์ 13 สัปดาห์ล่วงหน้า: opening cash + receipts (AR aging + new sales) − disbursements (AP + payroll + tax + rent) = ending cash
ใช้ Google Sheet template หรือ Peak/FlowAccount ที่มีเทมเพลตในตัว — ทบทวนทุกวันจันทร์เช้า
- •แยก 3 scenarios: Base / Best / Stress (revenue -30%, AR collection +30 วัน)
- •Trigger point: cash < 6 weeks payroll = ต้อง action ทันที
- •อัปเดตทุกสัปดาห์ ไม่ใช่รายเดือน
3) ลด CCC 30 วัน — 6 เทคนิคเชิงปฏิบัติ
DSO: ให้ส่วนลด 2/10 net 30 (จ่ายใน 10 วันได้ส่วนลด 2%) — ลูกค้าใหญ่จ่ายเร็วขึ้นเฉลี่ย 15 วัน
DSO: Factoring ใบเสร็จผ่านธนาคาร (Kbank/SCB/BBL) ดอกเบี้ย 4–7% ได้เงิน 80–90% ทันที
DIO: ABC analysis — A-item (top 20%) นับสัปดาห์ละครั้ง, C-item ไตรมาสละครั้ง — ลด dead stock 15–25%
DIO: JIT กับ supplier หลัก — สั่งทุกสัปดาห์แทนเดือน ประหยัด warehouse 20–30%
DPO: ต่อรอง net 60 กับ supplier ที่ซื้อ > 500K/ปี (มัก accept)
DPO: Supply chain finance program — supplier ได้เงินเร็ว 3–5 วัน คุณจ่าย 90 วัน (win-win)
4) เตือนภัย: 5 สัญญาณต้อง action ทันที
AR > 90 วัน มากกว่า 15% ของ AR ทั้งหมด — น่าจะเก็บไม่ได้
Inventory turnover ลดลง 20% จากปีก่อน — ของค้าง
จ่ายภาษีล่าช้า > 1 เดือน — สัญญาณเบื้องต้นของ insolvency
OD utilisation > 80% ต่อเนื่อง 3 เดือน — ต้องคุยธนาคารทันที
Runway (cash ÷ monthly burn) < 3 เดือน — Board level issue
สรุป
SME ที่ทำ 13-week forecast รายสัปดาห์และลด CCC ลงได้ จะปลดล็อกเงินสดส่วนหนึ่งของยอดขาย — เพียงพอสำหรับขยายทีมหรือสินค้าใหม่โดยไม่ต้องกู้
ปรึกษาทีมเราฟรีคำถามที่พบบ่อย
ต้องใช้ software แพงไหม?+
Google Sheet + FlowAccount/Peak เพียงพอ ไม่ต้อง SAP
Factoring กระทบเครดิตลูกค้าไหม?+
Non-notified factoring (ลูกค้าไม่รู้) มีให้บริการโดย SCB/Kbank — เครดิตลูกค้าไม่กระทบ
DPO ยืดยาวเกินไปกระทบ supplier ไหม?+
> 90 วันเริ่มเสี่ยง supplier ตัดสาย ควรมี SCF program คู่เพื่อชดเชย
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้
ตรวจตัวบทและแนวทางของหน่วยงานได้จากลิงก์ต้นทางด้านล่าง ขอบเขตที่แต่ละแหล่งรองรับระบุไว้ใต้ชื่อเอกสาร ข้อสรุปเฉพาะกิจการต้องพิจารณาข้อเท็จจริงและกฎที่มีผลกับช่วงเวลานั้นด้วย
1. พระราชบัญญัติ
พระราชบัญญัติการบัญชี พ.ศ. 2543กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
หน้าที่จัดทำบัญชี คุณสมบัติผู้ทำบัญชี ระยะเวลาเก็บรักษาบัญชีและเอกสาร และกำหนดนำส่งงบการเงิน
2. มาตรฐานวิชาชีพ
มาตรฐานรายงานการเงินฉบับที่ใช้กับกิจการซึ่งไม่มีส่วนได้เสียต่อสาธารณะ (NPAEs) (TFRS for NPAEs)สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์
กรอบการรายงานที่ SME ส่วนใหญ่ใช้จัดทำงบการเงิน รวมถึงการรับรู้รายได้ สินค้าคงเหลือ และที่ดินอาคารอุปกรณ์
3. ประมวลกฎหมาย
ประมวลรัษฎากรกรมสรรพากร
ตัวบทหลักของภาษีเงินได้ ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีธุรกิจเฉพาะ และอากรแสตมป์ พร้อมกฎกระทรวงและคำสั่งที่ออกตามความในประมวล
4. ระบบ/แบบฟอร์มราชการ
ระบบนำส่งงบการเงินทางอิเล็กทรอนิกส์ (DBD e-Filing)กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
ช่องทางนำส่งงบการเงินและบัญชีรายชื่อผู้ถือหุ้นในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์