อุตสาหกรรม / Industry
บัญชีคลินิกและเวชกรรม: ยา/หัตถการ VAT ยกเว้น แต่เครื่องสำอาง VAT 7%
เขียนโดย
หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)
ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี
ปิดงบและเซ็นรับรองงบการเงินให้ธุรกิจ SME และบริษัทต่างชาติมากว่า 10 ปี ดูแลมาตรฐาน TFRS for NPAEs และการวางผังบัญชีตั้งแต่วันแรกของกิจการ
ตรวจทานโดย
หัวหน้าฝ่ายภาษี
ที่ปรึกษาภาษีอากรและผู้ตรวจสอบภาษี (TA)
ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2025-03-04 · แก้ไขล่าสุด 2026-01-10
ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทานคลินิกในไทยมีปัญหาบัญชีที่ซับซ้อนกว่าที่คิด เพราะ 'การรักษาพยาบาล' ได้รับยกเว้น VAT แต่ 'เครื่องสำอาง/อาหารเสริม/บริการเสริมความงาม' ที่ขายในคลินิกเดียวกันต้องเสีย VAT — สรรพากรตรวจคลินิกทุกปีเพราะเจอ error ประจำ
1) อะไรได้ยกเว้น VAT อะไรไม่ได้
- •ยกเว้น: การตรวจโรค รักษา ผ่าตัด ฉีดยา คลอดบุตร (ต้องแพทย์รับรอง)
- •ไม่ยกเว้น: Botox/Filler เพื่อความงาม, laser ผิว, ขายครีม/อาหารเสริม, บริการนวด/สปา
- •กรณีก้ำกึ่ง: skin booster เพื่อรักษาแผลเป็น (ยกเว้น) vs เพื่อสวยงาม (VAT) — ต้องมีใบสั่งแพทย์ระบุเหตุผลทางการแพทย์
2) โครง Chart of Accounts
แยกรายได้ 4100 บริการรักษา (VAT-exempt) + 4200 เวชสำอาง (VAT 7%) + 4300 ขายยา (VAT-exempt เฉพาะยาตามใบสั่งแพทย์) + 4400 บริการเสริม เมื่อยื่น ภ.พ.30 ระบบจะแยกยอด output VAT อัตโนมัติ
3) การจัดสรร VAT ซื้อแบบ Apportionment
ค่าเช่าคลินิก/ค่าไฟ/ค่าโฆษณา ใช้ทั้งกิจการยกเว้นและกิจการเสียภาษี ต้องปันส่วน VAT ซื้อตามสัดส่วนรายได้ VAT-liable ต่อรายได้รวม เช่น รายได้เสียภาษี 30% → เคลม VAT ซื้อได้ 30% ของค่าเช่าเท่านั้น
4) หมอผู้ก่อตั้ง: เงินเดือน vs Dividend
โครงสร้างที่ประหยัดภาษีที่สุด = เงินเดือนถึงเพดาน bracket 20% + ที่เหลือเป็น dividend (WHT 10% final tax) ทำให้ effective rate อยู่ที่ 17-19% แทนที่จะเป็น 25-35% ถ้าเอาทั้งหมดเป็นเงินเดือน
สรุป
คลินิกที่มีระบบบัญชีถูกต้องประหยัดภาษีได้เฉลี่ย 8-12% ของกำไร ทีมของเราวางระบบให้คลินิกความงาม/ทันตกรรม/สัตวแพทย์ตั้งแต่ 6,500 บาท/เดือน
ปรึกษาทีมเราฟรีคำถามที่พบบ่อย
คลินิกทันตกรรมต้องจด VAT ไหม?+
รักษาฟันได้รับยกเว้น แต่จัดฟันเพื่อความงามและขายผลิตภัณฑ์อาจต้องจด — ควร assess รายได้แต่ละหมวด
แพทย์ freelance รับ visit ต้องหัก WHT กี่ %?+
หัก 3% ภ.ง.ด.3 (บุคคล) หรือ 3% ภ.ง.ด.53 หากเป็นบริษัทของแพทย์
ยาที่ซื้อจาก supplier มี VAT ซื้อ เคลมได้ไหม?+
เคลมไม่ได้ในส่วนที่ใช้กับกิจการยกเว้น — ต้อง apportion
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →ปิดงบการเงินให้ทันเดดไลน์: Checklist สำหรับ SME
รายการเอกสารและกำหนดเวลาที่ต้องรู้ก่อนปิดงบทุกปี พร้อมเทคนิคลดต้นทุน CPA
บัญชีรับเหมาก่อสร้าง: Retention 5% + POC ให้ถูก มิเช่นนั้นกำไรบิดเบือนทั้งโครงการ
วิธีรับรู้รายได้ตามขั้นความสำเร็จ (POC) ตาม TFRS 15 คุม retention 5% และแยก sub-contractor WHT ให้จบทุกงวด
USALI สำหรับโรงแรมไทย: มาตรฐาน P&L ที่นักลงทุน & ผู้ให้กู้อ่านได้ในหน้าเดียว
วางบัญชีโรงแรมตาม Uniform System of Accounts for the Lodging Industry (USALI 11th) พร้อม reconcile OTA และคุม service charge 10%
เปลี่ยนสำนักงานบัญชีกลางปีอย่างปลอดภัย: Checklist Handover 21 รายการ
แผนย้ายสำนักบัญชีที่ไม่ทำให้เดือนถัดไปพัง — trial balance, VAT open items, WHT running numbers, และ closing memo ที่ต้องขอครบ