อุตสาหกรรม / Industry
ผู้รับเหมาโดนหักเงินประกันผลงาน: รับรู้รายได้ตามงวดงานอย่างไรให้กำไรไม่เพี้ยน
เขียนโดย
หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)
ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี
ดูแลงบการเงินของ SME และบริษัทที่มีผู้ถือหุ้นต่างชาติ ตั้งแต่ออกแบบผังบัญชีเดือนแรกจนถึงการรับรองงบปลายปีตาม TFRS for NPAEs
ตรวจทานโดย
หัวหน้าฝ่ายภาษี
ที่ปรึกษาภาษีอากรและผู้ตรวจสอบภาษี (TA)
ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2025-02-25 · แก้ไขล่าสุด 2026-01-10
ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทานผู้รับเหมาที่ล้มละลายจำนวนมาก ล้มเพราะ cash flow ไม่ใช่ P/L — รับรู้รายได้ผิดจังหวะทำให้ต้องจ่ายภาษีก่อนได้เงิน retention คืน บทความนี้สรุปวิธีวางระบบบัญชีให้เห็นตัวเลขจริงทุกงวด
1) POC (Percentage of Completion) ตาม TFRS 15
รายได้รับรู้ตามสัดส่วนต้นทุนที่เกิดจริง ÷ ต้นทุนโครงการทั้งหมด (cost-to-cost) ทุกสิ้นเดือน ทำ WIP schedule เทียบ billing เพื่อจับ over/under billing
- •Contract revenue × %POC = รายได้สะสม
- •หัก billing ที่ออกไปแล้ว = under/over billing
- •Loss ที่คาดว่าจะเกิดต้องรับรู้ทันที (onerous contract)
2) Retention 5% — ลูกหนี้ไม่ใช่รายได้ที่หายไป
Retention 5–10% ที่ผู้ว่าจ้างหักไว้ = ลูกหนี้ระยะยาว (บัญชี 1180) ไม่ใช่ discount ต้องออกใบกำกับเต็มจำนวนงวด และรับ VAT 7% เต็มแม้ยังไม่ได้เงิน — VAT ต้องนำส่งเดือนที่ออกใบกำกับ
3) Sub-contractor: WHT 3% ทุกงวด + BOQ ต้องแนบ
จ่ายผู้รับเหมาช่วงต้องหัก 3% ยื่น ภ.ง.ด.53 พร้อมแนบ BOQ/ใบส่งมอบงาน หากไม่มีเอกสารรองรับ ค่าใช้จ่ายเสี่ยงถูกตัดเป็นรายจ่ายต้องห้ามตอนตรวจสอบ
4) เครื่องจักรก่อสร้าง: เช่าหรือซื้อ?
ซื้อ = depreciate 5 ปี (SL 20%) + ดอกเบี้ยเงินกู้หักได้ / เช่า operating = ค่าเช่าลงทั้งจำนวน / เช่า finance lease = capitalise + หักดอกเบี้ย เลือกให้ตรงกับ cash flow และภาระภาษี
สรุป
ระบบบัญชีก่อสร้างที่แข็งแรงต้องมี WIP schedule รายโครงการ + retention aging + cash-flow forecast 12 สัปดาห์ ค่าบริการขึ้นอยู่กับขอบเขตงาน กรุณาติดต่อเจ้าหน้าที่เพื่อขอใบเสนอราคา
ปรึกษาทีมเราฟรีคำถามที่พบบ่อย
โครงการข้ามปี ต้องรับรู้รายได้ปีไหน?+
รับรู้ตาม %POC ทุกสิ้นปีบัญชี ไม่ใช่รอปิดโครงการ
Retention คืนช้า 2 ปี ต้องประมาณการ bad debt ไหม?+
ต้อง — ประเมิน expected credit loss ตาม TFRS 9 ทุกสิ้นงวด
จ่าย supplier วัสดุก่อสร้าง หัก WHT ไหม?+
ซื้อของไม่หัก แต่ถ้ารวมค่าติดตั้ง/บริการ ต้องแยกใบเสนอราคาและหัก 3% เฉพาะส่วนบริการ
บทความที่เกี่ยวข้อง
ดูทั้งหมด →ปิดงบการเงินให้ทันเดดไลน์: Checklist สำหรับ SME
รายการเอกสารและกำหนดเวลาที่ต้องรู้ก่อนปิดงบทุกปี พร้อมเทคนิคลดต้นทุน CPA
โรงแรมจะคุยกับธนาคารหรือนักลงทุน: จัดงบกำไรขาดทุนแบบ USALI
วางบัญชีโรงแรมตาม Uniform System of Accounts for the Lodging Industry (USALI 11th) พร้อม reconcile OTA และคุม service charge 10%
จะเปลี่ยนสำนักงานบัญชีกลางปี: ขอรับอะไรคืนจากที่เดิมให้ครบ
แผนย้ายสำนักบัญชีที่ไม่ทำให้เดือนถัดไปพัง — trial balance, VAT open items, WHT running numbers, และ closing memo ที่ต้องขอครบ
ไม่ได้ยื่นภาษีมาหลายปี: เริ่มยื่นย้อนหลังจากงวดไหนก่อน
โครงสร้างค่าปรับ + surcharge 1.5%/เดือน + วิธีขอลดเบี้ยปรับด้วย voluntary disclosure ก่อนสรรพากรออกหมายเรียก
แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้
ตรวจตัวบทและแนวทางของหน่วยงานได้จากลิงก์ต้นทางด้านล่าง ขอบเขตที่แต่ละแหล่งรองรับระบุไว้ใต้ชื่อเอกสาร ข้อสรุปเฉพาะกิจการต้องพิจารณาข้อเท็จจริงและกฎที่มีผลกับช่วงเวลานั้นด้วย
1. พระราชบัญญัติ
พระราชบัญญัติการบัญชี พ.ศ. 2543กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
หน้าที่จัดทำบัญชี คุณสมบัติผู้ทำบัญชี ระยะเวลาเก็บรักษาบัญชีและเอกสาร และกำหนดนำส่งงบการเงิน
2. มาตรฐานวิชาชีพ
มาตรฐานรายงานการเงินฉบับที่ใช้กับกิจการซึ่งไม่มีส่วนได้เสียต่อสาธารณะ (NPAEs) (TFRS for NPAEs)สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์
กรอบการรายงานที่ SME ส่วนใหญ่ใช้จัดทำงบการเงิน รวมถึงการรับรู้รายได้ สินค้าคงเหลือ และที่ดินอาคารอุปกรณ์
3. ประมวลกฎหมาย
ประมวลรัษฎากรกรมสรรพากร
ตัวบทหลักของภาษีเงินได้ ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีธุรกิจเฉพาะ และอากรแสตมป์ พร้อมกฎกระทรวงและคำสั่งที่ออกตามความในประมวล
4. ระบบ/แบบฟอร์มราชการ
ระบบนำส่งงบการเงินทางอิเล็กทรอนิกส์ (DBD e-Filing)กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
ช่องทางนำส่งงบการเงินและบัญชีรายชื่อผู้ถือหุ้นในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์