Skip to main content

คู่มือตามสถานการณ์

คู่มือรับมือหนังสือเชิญพบและการตรวจภาษีย้อนหลัง: เตรียมเอกสารเจรจากรมสรรพากรอย่างถูกต้อง

ผู้ประกอบการและฝ่ายบัญชีที่ได้รับหนังสือเชิญพบ หนังสือแจ้งข้อบกพร่อง หรือกำลังถูกตรวจสอบย้อนหลัง

สรุปคำตอบสั้น

เมื่อหนังสือเชิญพบหรือหนังสือแจ้งข้อบกพร่องจากกรมสรรพากรมาถึง สิ่งแรกคืออ่านให้ชัดว่าเจ้าหน้าที่สงสัยประเด็นใด เช่น ยอดขายในแบบภาษีมูลค่าเพิ่มไม่ตรงกับแบบภาษีเงินได้ สินค้าคงคลังติดลบ หรือค่าใช้จ่ายที่เข้าข่ายต้องห้าม จากนั้นจัดแฟ้มเอกสารให้ตอบเฉพาะประเด็นที่ถูกถาม พร้อมกระดาษทำการกระทบยอดระหว่างแบบแต่ละประเภท การเข้าพบด้วยเอกสารที่เรียงเป็นระบบและคำอธิบายที่สม่ำเสมอมักทำให้เรื่องจบเร็วกว่าการส่งเอกสารเป็นกองโดยไม่มีลำดับ

ปุ่ม PDF จะเปิดหน้าพร้อมพิมพ์ ให้เลือก “บันทึกเป็น PDF” ในกล่องพิมพ์ของเบราว์เซอร์ ไฟล์ประกอบด้วยข้อเท็จจริงสำคัญ เช็กลิสต์เอกสาร และไทม์ไลน์

ข้อเท็จจริงสำคัญ

ประเด็นที่มักถูกตรวจยอดขายระหว่างแบบไม่ตรงกัน สินค้าคงคลังติดลบ และค่าใช้จ่ายต้องห้าม
เอกสารหลักบัญชีแยกประเภท ใบกำกับภาษี แบบที่ยื่น และกระดาษทำการกระทบยอด
ใบกำกับภาษีต้องห้ามใบกำกับภาษีปลอมหรือที่ไม่มีการซื้อขายจริงนำมาใช้สิทธิไม่ได้และมีผลทางกฎหมาย
สิทธิของผู้เสียภาษีขอชี้แจง ขอเอกสารสำเนาประเด็นที่ถูกตรวจ และขอผ่อนชำระภาษีค้างตามหลักเกณฑ์

สรุปใช้งานจริง

ถ้ามีเวลาอ่านแค่ย่อหน้าเดียว ให้เริ่มจากห้าบรรทัดนี้ก่อน แล้วค่อยกลับมาอ่านรายละเอียดทีหลัง

  1. 1.วันที่ได้รับหนังสือ — บันทึกวันที่รับและกำหนดนัดหมาย แล้วแยกประเด็นที่ถูกถามออกเป็นรายข้อ
  2. 2.สัปดาห์แรก — รวบรวมเอกสารตามประเด็นและทำกระดาษทำการกระทบยอดของแต่ละข้อ
  3. 3.ก่อนวันนัด — ทบทวนคำอธิบายให้สม่ำเสมอกันระหว่างเอกสารกับผู้ที่จะเข้าพบ
  4. 4.สำเนาหนังสือเชิญพบหรือหนังสือแจ้งข้อบกพร่องทุกฉบับ
  5. 5.กระดาษทำการกระทบยอดระหว่างแบบภาษีเงินได้ แบบภาษีมูลค่าเพิ่ม และงบการเงิน

เช็กลิสต์เอกสาร

  • สำเนาหนังสือเชิญพบหรือหนังสือแจ้งข้อบกพร่องทุกฉบับ

    ขอบเขตการตรวจอยู่ในหนังสือเหล่านี้ การตอบเกินขอบเขตอาจเปิดประเด็นใหม่

  • กระดาษทำการกระทบยอดระหว่างแบบภาษีเงินได้ แบบภาษีมูลค่าเพิ่ม และงบการเงิน

    ยอดที่ต่างกันต้องอธิบายได้เป็นรายการ ไม่ใช่อธิบายด้วยคำพูด

  • บัญชีแยกประเภทและสมุดรายวันของปีที่ถูกตรวจ

    เจ้าหน้าที่จะไล่จากยอดรวมลงไปถึงรายการย่อย

  • ใบกำกับภาษีต้นฉบับของรายการมูลค่าสูง

    รายการใหญ่มักถูกสุ่มตรวจก่อนเสมอ

  • ทะเบียนสินค้าคงคลังและใบนับสต็อก

    สต็อกติดลบหรือคงเหลือไม่ตรงเป็นประเด็นที่พบบ่อย

  • หนังสือมอบอำนาจให้ผู้ทำบัญชีหรือที่ปรึกษาเข้าร่วม

    ผู้ที่รู้รายการจริงควรอยู่ในห้องเพื่อตอบคำถามเชิงรายการ

ไทม์ไลน์ที่ต้องทำ

  1. วันที่ได้รับหนังสือ

    บันทึกวันที่รับและกำหนดนัดหมาย แล้วแยกประเด็นที่ถูกถามออกเป็นรายข้อ

  2. สัปดาห์แรก

    รวบรวมเอกสารตามประเด็นและทำกระดาษทำการกระทบยอดของแต่ละข้อ

  3. ก่อนวันนัด

    ทบทวนคำอธิบายให้สม่ำเสมอกันระหว่างเอกสารกับผู้ที่จะเข้าพบ

  4. วันเข้าพบ

    ตอบเฉพาะที่ถูกถาม จดประเด็นที่เจ้าหน้าที่ขอเพิ่ม และขอสำเนาบันทึกการเข้าพบ

  5. หลังมีข้อสรุป

    ตรวจรายละเอียดยอดที่ประเมิน ใช้สิทธิชี้แจงหรืออุทธรณ์ภายในกำหนด และพิจารณาขอผ่อนชำระหากมีภาษีค้าง

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • ส่งเอกสารทั้งหมดโดยไม่แยกตามประเด็นที่ถูกถาม ทำให้เจ้าหน้าที่ขุดเจอเรื่องอื่นเพิ่ม
  • ให้คำอธิบายปากเปล่าโดยไม่มีเอกสารหรือกระดาษทำการรองรับ
  • นำใบกำกับภาษีที่ไม่มีการซื้อขายจริงมาใช้ ซึ่งมีผลร้ายแรงกว่าการถูกตัดภาษีซื้อ
  • ปล่อยให้กำหนดเวลาอุทธรณ์ล่วงเลยไปโดยไม่ได้ตัดสินใจอย่างมีหลักฐาน

คำถามที่ถูกถามซ้ำ

ควรติดต่อเจ้าหน้าที่ผู้ออกหนังสือเพื่อยืนยันนัดหมายและขอทราบขอบเขตประเด็นล่วงหน้า การขอเลื่อนนัดเพื่อเตรียมเอกสารมักทำได้ตามสมควร สิ่งที่ไม่ควรทำคือนิ่งเฉยจนพ้นกำหนด

คำตอบนี้ช่วยได้ไหม

เขียนโดย

หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)

ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี

ดูแลงบการเงินของ SME และบริษัทที่มีผู้ถือหุ้นต่างชาติ ตั้งแต่ออกแบบผังบัญชีเดือนแรกจนถึงการรับรองงบปลายปีตาม TFRS for NPAEs

ตรวจทานโดย

หัวหน้าฝ่ายบัญชี (CPA)

ผู้สอบบัญชีรับอนุญาต ขึ้นทะเบียนสภาวิชาชีพบัญชี

ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2026-08-29 · แก้ไขล่าสุด 2026-08-29

ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทาน

แหล่งอ้างอิงที่ตรวจสอบได้

ตรวจตัวบทและแนวทางของหน่วยงานได้จากลิงก์ต้นทางด้านล่าง ขอบเขตที่แต่ละแหล่งรองรับระบุไว้ใต้ชื่อเอกสาร ข้อสรุปเฉพาะกิจการต้องพิจารณาข้อเท็จจริงและกฎที่มีผลกับช่วงเวลานั้นด้วย

  1. 1. ประมวลกฎหมาย

    ประมวลรัษฎากร

    กรมสรรพากร

    ตัวบทหลักของภาษีเงินได้ ภาษีมูลค่าเพิ่ม ภาษีธุรกิจเฉพาะ และอากรแสตมป์ พร้อมกฎกระทรวงและคำสั่งที่ออกตามความในประมวล

  2. 2. พระราชบัญญัติ

    พระราชบัญญัติการบัญชี พ.ศ. 2543

    กรมพัฒนาธุรกิจการค้า

    หน้าที่จัดทำบัญชี คุณสมบัติผู้ทำบัญชี ระยะเวลาเก็บรักษาบัญชีและเอกสาร และกำหนดนำส่งงบการเงิน

คู่มืออื่นในชุดนี้

คู่มือผู้ส่งออก: ใช้อัตราภาษีมูลค่าเพิ่มร้อยละ 0 อย่างไรให้ผ่านการตรวจ

อ่านคู่มือ

คู่มือขอคืนภาษีมูลค่าเพิ่ม: เตรียมแฟ้มอย่างไรให้ได้เงินคืนเร็ว

อ่านคู่มือ

คู่มืออากรแสตมป์: ตราสารใดต้องติด ใครจ่าย และชำระเมื่อไร

อ่านคู่มือ

คู่มือผลขาดทุนสะสม: ใช้สิทธิยกไปหักกำไรอย่างไรให้ถูกต้อง

อ่านคู่มือ

คู่มือบริษัทที่ได้รับบัตรส่งเสริม BOI: บัญชีและการรายงานที่ต้องทำจริง

อ่านคู่มือ

คู่มือเงินเดือนพนักงานต่างชาติที่ถือใบอนุญาตทำงาน

อ่านคู่มือ

คู่มือภาษีของกรรมการชาวต่างชาติในบริษัทไทย

อ่านคู่มือ

คู่มือภาษีแม่ค้าออนไลน์และอีคอมเมิร์ซ: รับมือ e-Payment ยอดขายแตะ 1.8 ล้าน และค่าธรรมเนียมแพลตฟอร์ม

อ่านคู่มือ

คู่มือภาษีคลินิกเวชกรรม เสริมความงาม และทันตกรรม: แยกรายได้ยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มกับสินค้าเสียภาษี

อ่านคู่มือ

คู่มือบัญชีร้านอาหาร คาเฟ่ และแฟรนไชส์: บริหาร Service Charge ภาษีมูลค่าเพิ่ม และการคุมต้นทุนอาหาร

อ่านคู่มือ

คู่มือบัญชีผู้รับเหมาก่อสร้าง: รับรู้รายได้ตามอัตราส่วนงานเสร็จ เงินประกันผลงาน และภาษีหัก ณ ที่จ่าย

อ่านคู่มือ

ปฏิทินภาษี SME: กำหนดยื่นแบบและนำส่งงบการเงิน

อ่านคู่มือ

เช็กลิสต์ปิดงบ SME: 7 ขั้นตอนก่อนส่งผู้สอบบัญชี

อ่านคู่มือ

ภาษีหัก ณ ที่จ่าย SME: อัตราที่ใช้และเอกสารนำส่ง

อ่านคู่มือ

เลิกบริษัท SME: ชำระบัญชีและปิดภาระภาษีอย่างไร

อ่านคู่มือ

เตรียมระบบ e-Tax Invoice & e-Receipt 2569 สำหรับ SME

อ่านคู่มือ

สิทธิภาษีนิติบุคคล SME: อัตรา 0–15–20% และรายจ่าย 2 เท่า

อ่านคู่มือ

ตรวจนับสต็อกสิ้นปีและกระทบยอดภาษี: สินค้าขาด-เกิน และการทำลาย

อ่านคู่มือ