FAQ
ใบอนุญาตโรงงานและนิคมอุตสาหกรรม
รวมคำถามที่ผู้ลงทุนภาคผลิตถามบ่อยเรื่องการจัดชั้นโรงงาน การขอ รง.4 การตั้งในนิคม การประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม การจัดการกากอุตสาหกรรม และหน้าที่รายงานประจำปีหลังเปิดเดินเครื่อง

การจัดชั้นดูจากแรงม้าเครื่องจักรรวมและจำนวนคนงาน กิจการขนาดเล็กที่สุดเพียงแจ้งต่อหน่วยงานท้องถิ่น ขนาดกลางต้องแจ้งประกอบกิจการ ส่วนขนาดใหญ่ต้องได้รับอนุญาตก่อนเริ่มติดตั้ง ความต่างที่กระทบแผนงานจริงคือระยะเวลารออนุมัติและเงื่อนไขด้านทำเลที่ผูกกับผังเมือง
สีผังเมืองกำหนดว่าประเภทการผลิตใดตั้งได้ในแปลงนั้น ที่ดินราคาถูกริมชุมชนหลายแปลงอยู่ในสีที่ห้ามอุตสาหกรรมที่มีการเผาไหม้หรือใช้สารเคมี ผู้ซื้อที่วางมัดจำไปก่อนแล้วเพิ่งพบข้อห้ามมักเสียเงินจองทั้งก้อนเพราะสัญญาไม่มีเงื่อนไขบังคับเรื่องใบอนุญาต
ในนิคมได้สาธารณูปโภคพร้อม ระบบบำบัดกลาง สิทธิถือกรรมสิทธิ์ที่ดินสำหรับผู้ประกอบการต่างชาติ และการอนุญาตที่รวมศูนย์ไว้จุดเดียว แลกกับค่าที่ดินและค่าบริการรายเดือนที่สูงกว่า นอกนิคมต้นทุนที่ดินต่ำ แต่ต้องลงทุนระบบบำบัดเอง เจรจาไฟฟ้าแรงสูงเอง และเดินเรื่องหลายหน่วยงานแยกกัน
ทำได้สองทางหลัก คือได้รับสิทธิผ่านการส่งเสริมการลงทุนตามขอบเขตที่ระบุในบัตรส่งเสริม หรือซื้อแปลงในนิคมที่จัดสรรไว้สำหรับผู้ประกอบการ ทางที่สามคือเช่าระยะยาวและจดสิทธิการเช่ากับสำนักงานที่ดินเพื่อให้ผูกพันเจ้าของรายใหม่หากมีการโอนที่ดินภายหลัง
ประเภทและขนาดกิจการที่ต้องจัดทำรายงานถูกประกาศไว้เป็นบัญชี เช่น ปิโตรเคมี ถลุงโลหะ โรงไฟฟ้าเกินกำลังที่กำหนด และกิจการใกล้พื้นที่อ่อนไหว งานส่วนนี้กินเวลามากที่สุดในไทม์ไลน์เพราะต้องเก็บข้อมูลฐานหลายฤดู จัดเวทีรับฟังความเห็น และผ่านคณะกรรมการผู้ชำนาญการก่อนยื่นขอใบอนุญาตหลัก
นำเข้าและเก็บได้ แต่ห้ามติดตั้งเดินเครื่องเพื่อผลิตจริงก่อนได้รับอนุญาต ผู้ลงทุนที่ต้องการสิทธิยกเว้นอากรเครื่องจักรควรให้บัตรส่งเสริมและบัญชีรายการเครื่องจักรได้รับอนุมัติก่อนเรือถึงท่า ไม่เช่นนั้นต้องวางค้ำประกันอากรและตามขอคืนภายหลังซึ่งใช้เวลาหลายเดือน
ผู้ก่อกำเนิดต้องจำแนกชนิดกาก ขออนุญาตนำออกจากบริเวณ ส่งให้ผู้รับบำบัดที่มีใบอนุญาตตรงชนิดนั้น และเก็บหลักฐานการกำจัดปลายทางไว้ครบชุด ความรับผิดไม่จบเมื่อรถออกจากประตู หากปลายทางลักลอบทิ้ง ผู้ก่อกำเนิดยังถูกเรียกร้องค่าฟื้นฟูได้ตามสายเอกสารที่โยงถึง
อุปกรณ์กลุ่มนี้ต้องมีวิศวกรผู้ควบคุมตามคุณวุฒิที่กำหนด มีการทดสอบความปลอดภัยตามรอบเวลา และเก็บผลทดสอบพร้อมประวัติซ่อมบำรุงไว้ที่โรงงาน กรณีเกิดอุบัติเหตุ เอกสารชุดนี้เป็นตัวชี้ว่าเป็นเหตุสุดวิสัยหรือเป็นความบกพร่องในการกำกับดูแล ซึ่งกระทบทั้งค่าสินไหมประกันและความรับผิดทางอาญาของผู้บริหาร
โดยทั่วไปมีรายงานข้อมูลการประกอบกิจการรายปี รายงานผลวิเคราะห์คุณภาพน้ำทิ้งและอากาศตามรอบที่ระบุในเงื่อนไขใบอนุญาต รายงานปริมาณกากที่ส่งกำจัด และการต่ออายุใบอนุญาตตามอายุที่กำหนด การขาดส่งรายงานมักถูกจับได้ตอนขอขยายกำลังผลิต แล้วกลายเป็นเงื่อนไขค้างที่ทำให้คำขอใหม่ชะลอออกไป
การเพิ่มแรงม้าเครื่องจักร เปลี่ยนกระบวนการผลิต หรือขยายอาคาร ต้องยื่นขอแก้ไขรายการในใบอนุญาตก่อนดำเนินการ หากติดตั้งไปก่อนแล้วเพิ่งยื่น พนักงานเจ้าหน้าที่อาจสั่งหยุดใช้เครื่องส่วนที่เกิน และการเปลี่ยนกระบวนการบางอย่างยังทำให้ต้องทบทวนเงื่อนไขสิ่งแวดล้อมทั้งชุดใหม่
เมื่อจำนวนลูกจ้างถึงเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด นายจ้างต้องมีเจ้าหน้าที่ความปลอดภัยระดับวิชาชีพและคณะกรรมการที่มีผู้แทนลูกจ้างร่วม พร้อมประชุมและบันทึกผลตามรอบ เอกสารชุดนี้ยังถูกใช้ประกอบการพิจารณาลดอัตราเงินสมทบกองทุนเงินทดแทนหากสถิติอุบัติเหตุดีต่อเนื่อง
ใบอนุญาตผูกกับผู้ประกอบการและสถานที่ ผู้ซื้อจึงต้องขอโอนหรือขอใหม่ในชื่อของตน ก่อนโอนควรตรวจภาระค้างเรื่องกาก น้ำทิ้ง และคำสั่งปรับปรุงที่ยังไม่ปิด เพราะเงื่อนไขค้างมักตกไปกับสถานที่ ผู้ขายที่ยุติกิจการเองต้องแจ้งเลิก จัดการกากที่เหลือ และเก็บหลักฐานการรื้อถอนไว้
เขียนโดย
หัวหน้าฝ่ายภาษี
ที่ปรึกษาภาษีอากรและผู้ตรวจสอบภาษี (TA)
รับผิดชอบงานวางแผนภาษีนิติบุคคล ภาษีมูลค่าเพิ่ม และการชี้แจงต่อเจ้าพนักงานประเมิน รวมถึงคดีอุทธรณ์ภาษีกับกรมสรรพากรมากกว่า 10 ปี
ตรวจทานโดย
หุ้นส่วนผู้จัดการ
ทนายความอาวุโส สภาทนายความในพระบรมราชูปถัมภ์
ตรวจความถูกต้องของข้อกฎหมายและตัวเลขก่อนเผยแพร่ · เผยแพร่ 2026-08-29 · แก้ไขล่าสุด 2026-08-29
ดูคุณวุฒิผู้ตรวจทานลัดไปยังคำถามในหมวดนี้
- โรงงานของเราจัดอยู่ชั้นไหน และต่างกันอย่างไร
- ทำไมต้องตรวจผังเมืองก่อนวางมัดจำที่ดิน
- ตั้งในนิคมอุตสาหกรรมกับตั้งเดี่ยวนอกนิคม เลือกอย่างไร
- บริษัทต่างชาติถือที่ดินสร้างโรงงานได้ไหม
- โครงการแบบไหนต้องทำรายงานผลกระทบสิ่งแวดล้อม
- นำเครื่องจักรเข้ามาก่อนได้ใบอนุญาตได้หรือไม่
- กากอุตสาหกรรมต้องจัดการและรายงานอย่างไร
- หม้อไอน้ำและถังความดันมีหน้าที่ตรวจสอบอย่างไร
- หลังเปิดโรงงานต้องรายงานอะไรเป็นประจำ
- เพิ่มเครื่องจักรหรือขยายกำลังผลิตต้องขออนุญาตใหม่ไหม
- โรงงานต้องตั้งคณะกรรมการความปลอดภัยเมื่อไร
- ปิดกิจการหรือขายโรงงานต่อ ต้องจัดการใบอนุญาตอย่างไร
บริการที่ดูแลคำถามหมวดนี้
รับทำบัญชีรายเดือน–รายปี พร้อมวางระบบบัญชี
ดูรายละเอียดรับยื่นภาษีทุกประเภท — ภ.ง.ด.50/51/90/91 · VAT · WHT
ดูรายละเอียดรับทำเงินเดือน (Payroll) พร้อมประกันสังคม
ดูรายละเอียดรับปิดงบการเงิน · งบเปล่า · ด่วน · ย้อนหลัง
ดูรายละเอียดรับจดทะเบียนบริษัท หจก. VAT เครื่องหมายการค้า
ดูรายละเอียดจดทะเบียนภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) และขึ้นทะเบียนยื่นภาษีออนไลน์
ดูรายละเอียดหัวข้ออื่น